Ostatni dzwonek

Ostatni dzwonek

….na dostosowanie działalności komitetów audytu do wymogów ustawowych przed planowanymi kontrolami KNF.

Kryzys finansowy z 2008 r. jest genezą zmian w zakresie rynku audytu europejskich organizacji. Poprzez zmianę Dyrektywy 2006/43/WE oraz publikację Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 537/2014 zamierzano wzmocnić nadzór, kompetencję audytora oraz jakość audytu. Celem było utworzenie fundamentów pod wspólny rynek audytu w Unii oraz odbudowa zaufania do spółek i publikowanych przez nie sprawozdań finansowych, nadszarpnięte przez kryzys.

Do czasu uchwalenia w dniu 11 maja 2017 roku nowej ustawy o biegłych rewidentach, firmach audytorskich oraz nadzorze publicznym, Rozporządzenie było głównym aktem prawnym regulującym kwestie dotyczące komitetów audytu w Polsce. Od czasu wejścia w życie polskiej ustawy implementującej unijne przepisy dotyczące audytu, oba te akty prawne stosowane są łącznie, a przepisy przejściowe w nich ujęte mają kluczowe znaczenie dla prawidłowego stosowania nowych obowiązków.

 Zmiany w dotychczasowych regulacjach dotyczących komitetów audytu wywołały wiele wątpliwości natury praktycznej, których rozwiązanie podjęto na gruncie tzw. soft law. Próbą odpowiedzi na zadawane pytania były pojawiające się w 2017 roku Komunikaty Urzędu Komisji Nadzoru Finansowego dotyczące takich kwestii jak niezależność członków komitetu audytu, rotacja firm audytorskich, czy specyficzne aspekty funkcjonowania komitetu audytu w towarzystwach funduszy inwestycyjnych.

Działania Komisji Nadzoru Finansowego opierają się jednak przede wszystkim na realizacji nałożonego przez ustawę o biegłych rewidentach obowiązku sprawowania przez Komisję nadzoru publicznego nad stosowaniem przez jednostki zainteresowania publicznego przepisów Rozporządzenia nr 537/2014 oraz monitorowanie przestrzegania przepisów dotyczących powołania, składu i funkcjonowania komitetu audytu albo rady nadzorczej lub innego organu nadzorczego lub kontrolnego, w przypadku powierzenia im funkcji komitetu audytu. Kwestie stosowania odpowiednich przepisów dotyczących komitetów audytu są aktualnie szczególnie istotne ze względu na opublikowanie przez Komisję Nadzoru Finansowego Planu działań na rok 2019 w zakresie nadzoru publicznego wynikającego z ustawy o biegłych rewidentach, firmach audytorskich oraz nadzorze publicznym. Opublikowany dokument duży nacisk kładzie na stosowanie się spółek do przepisów regulujących funkcjonowanie komitetów audytu. Oznacza to, że spółki mają ostatnią szansę na wdrożenie w swoich strukturach wymaganych ustawowo rozwiązań.

Według niniejszego dokumentu, Komisja planuje skupić się na działaniach takich jak:

 

  1. Weryfikacja sposobu dokonywania wyboru firm audytorskich.

 

Zasady wyboru firmy audytorskiej powinny zostać opracowane przez komitet audytu. Wiąże się z tym konieczność stosowania się w trakcie procedury przetargowej do określonych w przepisach wymogów. Największe znaczenie mają uregulowania dotyczące zasad rotacji firm audytorskich, kluczowego biegłego rewidenta i stopniowej rotacji najwyższego rangą personelu, które mają stanowić główne obszary kontroli. Przygotowanie i wdrożenie polityki wyboru firmy audytorskiej do przeprowadzenia badania oraz polityki świadczenia przez firmę audytorską przeprowadzającą badanie, związana ze sposobem dokonywania wyboru firm audytorskich, stanowi kolejny obszar weryfikowany przez Komisję

 

  1. Weryfikacja obowiązku powołania przez jednostki zainteresowania publicznego komitetu audytu.

Kontrola wykonania powyższego obowiązku w szczególności dotyczy spółek, które do tej pory były zwolnione z obowiązku tworzenia komitetu audytu w przypadku funkcjonowania pięcioosobowej rady nadzorczej, a także towarzystw funduszy inwestycyjnych, ze względu na wskazywane w ustawie odrębności dotyczące tych podmiotów.

  1. Weryfikacja zgodności składu komitetu audytu lub rady nadzorczej pełniącej jego funkcję z wymogami ustawy w zakresie niezależności oraz posiadania odpowiedniej wiedzy i umiejętności przez członków komitetu audytu/rady nadzorczej.

Celem nowych przepisów jest m.in. zapewnienie, aby składy komitetów audytu charakteryzowały się odpowiednim poziomem wiedzy, doświadczenia, umiejętności, a także spełnianiem kryterium niezależności. Ostatnia z tych cech była szeroko analizowana przez Komisję Nadzoru Finansowego w Komunikacie z dnia 27 września 2017 roku. Spełnienie powyższych wymogów ma stanowić wsparcie przy realizacji obowiązków nadzorczych rady i komitetu audytu.

  1. Weryfikację sposobu wypełnienia w raportach rocznych za rok obrotowy 2018 wymogu informacyjnego odnośnie składu i funkcjonowania komitetu audytu albo rady nadzorczej pełniącej jego funkcje.

Wymóg ten zawarty jest w Rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 29 marca 2018 r. w sprawie informacji bieżących i okresowych przekazywanych przez emitentów papierów wartościowych oraz warunków uznawania za równoważne informacji wymaganych przepisami prawa państwa niebędącego państwem członkowskim. Zawarty jest w nim enumeratywny katalog informacji podlegających obowiązkowej publikacji w raporcie rocznym spółki.

  1. Analiza funkcjonowania komitetu audytu w zakresie wykonywania zadań wynikających z ustawy.

Zadania stawiane przez komitetem audytu wiążą się ze wspomaganiem rady nadzorczej w sprawowaniu nadzoru finansowego oraz dostarczaniu jej miarodajnych informacji i opinii pozwalających podjąć właściwe decyzje w zakresie sprawozdawczości finansowej, kontroli wewnętrznej i zarządzania ryzykiem. Konieczne do tego jest wypełnianie wskazanego wyżej obowiązku posiadania odpowiedniej wiedzy i doświadczenia. Sprawny komitet audytu ma na celu pogłębienie nadzoru sprawowanego przez radę, a przez to – skuteczniejsze funkcjonowanie całej organizacji.

  1. Prowadzenie postępowań w zakresie nakładania kar administracyjnych

Art. 192 ust. 1 ustawy o biegłych rewidentach ustanawia kary administracyjne  m.in. za nieprzestrzeganie przepisów dotyczących powołania, składu i funkcjonowania komitetu audytu. Sankcje mogą być nakładane nie tylko na spółkę, ale także na członków zarządu lub innego organu zarządzającego albo rady nadzorczej lub innego organu nadzorczego, członków komitetu audytu JZP oraz podmioty z nimi powiązane oraz powiązane strony trzecie. Na jednostki zainteresowania publicznego może być nałożona kara pieniężna do 10% przychodów netto ze sprzedaży towarów i produktów, osiągniętych przez tę jednostkę w poprzednim roku obrotowym. Z kolei osoby fizyczne mogą być obciążone karą pieniężną do 250 000 zł.  

               Czas na dostosowanie się spółek do nowych wymogów minął 21 października 2017 roku, po 4 miesiącach od wejścia w życie ustawy. W ciągu ostatniego roku, spółki miały szansę na dopracowanie w swoich strukturach ustawowych zasad funkcjonowania komitetów audytu, tak, aby stały się one w pełni dojrzałymi organami, stanowiącymi wsparcie dla rad nadzorczych. Organizacje, które do tej pory w pełni tego nie uczyniły, lub które ciągle mają wątpliwości w zakresie wprowadzanych u siebie zmian, pod rygorem dotkliwych sankcji finansowych muszą dostosować swoją działalność do ustawowych wymogów.

Justyna Walas- Ryba

Adwokat, Certyfikowany Compliance Officer (CCO1)

logo-podpis-1

 

ZARPASZAMY NA SZKOLENIE DOTYCZĄCE ZMIAN W FUNKCJONOWANIU KOMITETÓW AUDYTU

trendy(2)

BACK                                                HOME                                              NEXT

No Comments

Leave a Comment